Ders Öğretim Planı

Ders Kodu Ders Adı Ders Türü Yıl Dönem AKTS
TRÖ202 Türk Dilbilgisi-IV : Cümle Bilgisi 927001 2 4 4

Dersin Amacı

Türk Dilbil. IV: Cümle Bilgisi dersinin amacı, Türkiye Türkçesinin söz dizimi özelliklerini ve yargı bildiren en küçük anlatım birimi olarak cümlenin yapısını tanıtmaktır.

Dersin Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri

Dr.Öğr. Üyesi Mediha Mangır

Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar

Muharrem Ergin, Türk Dilbilgisi,İst. 1993 Leyla Karahan, Türkçede Söz Dizimi, Ank. 2004. Mustafa Özkan - Veysi Sevinçli, Türkiye Türkçesi Söz Dizimi, İst. 2008. Rasim Şimşek, Türkçede Sözdizimi, Trabzon 1987.

Dersin Sunulduğu Dil

Türkçe

Değerlendirme

# Etkinlikler Adet Yuzde Katkısı Yarıyıl İci Etkinlik Yıl Sonu Etkinlik
90 Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri 1 40
91 Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri 1 60
1 Ara Sınav 1 100 1
2 Final Sınavı 1 100 1

Ders İş Yükü Verisi

# Etkinlikler Adet Süresi(saat) Toplam İş Yükü(saat)
1 Ara Sınav 1 10 10
2 Final Sınavı 1 10 10
5 Derse Katılım 14 3 42
8 Rehberli Problem Çözümü 14 3 42

Haftalık Ders İçeriği

Hafta Teorik Uygulama Laboratuar Ders Notları
1 Cümle bilgisinin konusu nedir? Dil ve iletişim birimi olarak cümle,
2 Türkiye Türkçesinin genel söz dizimi özellikleri ve söz dizimine ilişkin sorunlar.
3 Cümlenin ögeleri; Zorunlu ögeler ve özellikleri (Yüklem ve özne)
4 Yardımcı ögeler ve özellikleri (Tümleçler; Nesne, Dolaylı tümleç, Zarf tümleci)
5 Söz öbeği - cümle ögesi ilişkisi
6 Söz öbekleri ve kurucuları Cümle çözümlemeleri
7 Cümle çözümlemeleri
8 Yükleminin soyuna göre cümle türleri; İsim cümleleri ve özellikleri, fiil cümleleri ve özellikleri Örnekler ve çözümlemelerAra sınav
9 Ara sınav
10 Ögelerinin dizilişine göre cümle türleri; Kurallı cümle, Devrik cümle
11 Anlamına göre cümle türleri; olumlu, olumsuz, soru, ünlem vs. cümleler
12 Yapısına göre cümle türleri; Basit, birleşik, bağlı ve sıralı cümleler
13 Cümle çözümlemeleri
14 Öğrencilerin kendi ürettiği metinlerdeki cümlelerin çözümlenmesi

Dersin Öğrenme Çıktıları

# Öğrenme Çıktı Id Açıklama
1 1194982 Öğrenci cümle bilgisini konusu itibariyle tanır.
2 1161974 Sözcük - söz öbeği - cümle birimlerini ilişkilendirerek cümleyi analiz edebilir.
3 1162770 Cümleleri analiz ederek dizim açısından doğru ve yanlış cümleleri ayırdedebilir, tamir edebilir.
4 1140429 Cümleyi kendisinden küçük dil birimleriyle ilişkilendirebilir.
5 1163487 Cümlenin zorunlu ve yardımcı ögelerini tanımlayabilir.
6 1137615 Her türlü cümleyi ögelerine ayırabilir.

Bölüm Program Çıktıları

# Program Çıktı Id Açıklama
1 63274 İlköğretim Türkçe dersi öğretim programını özü itibariyle tanır.
2 63275 Temel dil becerilerinin geliştirilmesine uygun yöntem ve teknikleri kullanabilir.
3 63276 Türkçe öğretimine uygun planlama yapabilir.
4 63277 Dil eğitimi alanındaki kuramsal gelişmeleri takip eder.
5 63278 Türkçe eğitimi alanının gerektirdiği seviyede bilgi teknolojisini kullanabilir.
6 63279 Meslektaşlarıyla işbirliği yaparak tüm öğrencilerin, dili doğru ve etkili kullanmalarına yönelik okul içi ve dışı etkinlikler düzenler.
7 63280 Edebiyat metinleri vasıtasıyla Türk ve Dünya kültürünü tanır.
8 63281 Öğrencilerin Atatürk’ün Türk dili ve ulusal değerlerle ilgili görüşlerini içselleştirmelerini sağlayacak etkinlikler düzenler.
9 63282 Hoşgörülü ve insan haklarına saygılı olup demokratik değerleri benimser.
10 63283 Kendisini etkili bir biçimde ifade edebilir ve bu becerisini insan ilişkilerinde kullanabilir.
11 63284 Türkçe eğitimiyle ilgili verilerin toplanması, yorumlanması aşamalarında toplumsal, bilimsel ve etik değerleri gözetir.
12 63285 Türkçe öğretiminde özel eğitime gereksinim duyan öğrencileri dikkate alan uygulamalar yapabilir.
13 63286 Eleştirel düşünme yetisini kullanabilir.
14 63287 Dilbilimin dil öğretimi ile ilişkisi konusunda belli bir fikri vardır.
15 63288 Yabancılara Türkçe eğitimi veren kurumları, kaynakları ve yöntemleri tanır.
16 63289 Öğrencilerle işbirliği içerisinde grupla çalışma becerisi kazandırabilir.
17 63290 Öğrencilerin gelişimlerini izlemek için gerekli ölçme araçlarını geliştirir ve uygular.
18 63291 Türk dili ve edebiyatına, okuma, dinleme, konuşma ve yazma eğitimine ait bilgi ve becerilerin ilköğretim II. kademe öğrencilerinin düzeyine uygun biçimde aktarılmasında ve uygulanmasında gerekli öğretim yöntem ve teknikleri kullanır ve edindiği ileri düzeydeki bilgi ve becerileri kullanarak verileri yorumlayabilir, değerlendirebilir.
19 63293 Aileler ve meslektaşlarıyla iş birliği yaparak kitap okuma alışkanlığının yaygınlaştırılmasına yönelik okul içi ve okul dışı etkinlikler düzenleyebilme yeterliliğine sahip olur.
20 63292 Mesleki faaliyet ve projelerde öngörülemeyen karmaşık durumlarda sorumluluk alarak karar verir.
21 63295 Öğrenmeyi öğrenme becerilerinde kazandıkları düzey ile bağımsız olarak ileri düzey çalışmaları sürdürebileceğini gösterir ve edindiği ileri düzeydeki bilgi ve becerileri eleştirel bir yaklaşımla değerlendirebilir.
22 63294 Türkçe öğretiminde yaşamboyu öğrenmeye ilişkin olumlu tutum geliştirir bu doğrultuda edindiği deneyimleri özel gereksinimli ve özel eğitime gereksinimi olan öğrencilere göre uyarlayabilme yetkinliğine sahip olur.
23 63298 Atatürkün Türk dili ve ulusal değerlerle ilgili düşünce ve görüşlerini yansıtan özgün etkinliklerin düzenlenmesinde ailelerle, çeşitli kurum ve kuruluşlarla işbirliği yapabilir, ilgili kişi ve kurumları bilgilendirebilme; düşüncelerini ve sorunlara ilişkin çözüm önerilerini yazılı ve sözlü olarak aktarabilme yetkinliğine sahip olur.
24 63297 Türkçe eğitiminde alanının gerektirdiği en az Avrupa Bilgisayar Kullanma Lisansı İleri Düzeyinde bilgisayar yazılımı ile birlikte bilişim ve iletişim teknolojilerini kullanabilir.
25 63296 Bir yabancı dili en az Avrupa Dil Portföyü B1 Genel Düzeyi´nde kullanarak alanındaki bilgileri izleyebilir ve meslektaşları ile iletişim kurabilir.
26 63299 Türkçe eğitimi ile ilgili verilerin toplanması, yorumlanması, uygulanması ve sonuçlarının duyurulması aşamalarında toplumsal, bilimsel, kültürel ve etik değerlere uygun hareket eder.

Ögrenme Çıktı Matrisi

Program Çıktısı
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26
Öğrenme Çıktısı
1 1
2 2
3
4 1
5 2
6
* Katkı Düzeyi : 1 Çok düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 Çok yüksek