Ders Öğretim Planı

Ders Kodu Ders Adı Ders Türü Yıl Dönem AKTS
ZEÖ202 Zihin Engellilere Beceri ve Kavram Öğretimi 927001 2 4 6

Dersin Amacı

Öğrenciler zihinsel engelli bir öğrenciye hangi beceri ve kavramları kazandıracaklarına nasıl karar verileceğini açıklar, beceri ve kavramlarla ilgili ölçü aracı hazırlar, öğrencinin beceri ve kavramlarda performans düzeyini nasıl belirleyeceklerini açıklar, belirlenen performans düzeyine dayalı olarak amaçları oluşturur ve amaçları gerçekleştirmeye yönelik olarak öğretim süreci yazarlar.

Dersin Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri

Yrd. Doç. Dr. Serpil Alptekin

Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar

Çuhadar, D.S. (2002). Zihinsel engelli öğrencilere yemek yeme becerilerinin kazandırılmasında ve sürekliliğinde “amaçların tüm beceri ve ileri zincirleme yaklaşımlarına göre düzenlenmesi” ile yapılan öğretimin etkililiği. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara. Demir, H. (1996). Zihinsel engelli öğrencilere düğme dikme becerilerinin kazandırılmasında model olma ve sözel ipucuyla sunulan bireyselleştirilmiş öğretim materyalinin etkililiği. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara. Diler, N. (2000). Zihinsel engelli öğrencilere resim-iş becerilerinin kazandırılmasında “amaçların tüm beceri ve ileri zincirleme yaklaşımlarına göre düzenlendiği bireyselleştirilmiş resim-iş becerileri öğretim materyalinin” etkililiği. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara. GAGNE, R.M; BRİGGS, L.J. & WAGER, W.W. (1987). Principles of Instructional Design. Second Edition, Newyork: Holt, Rinehart ve Winston GAGNE, R.M. (1965). The Learning Concepts. The School Review.75, 187-196. GAGNE, R.M. (1968). Learning Hierarchies. Educational Psychlogist,6,1-9. GÜZEL-ÖZMEN, R. (2008). Zihinsel Engelli Öğrencilere Şekil Kavramı Öğretiminde İki Öğretim Yönteminin Etkililiklerinin ve verimliliklerinin Karşılaştırılması. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri/Educational Sciences:Theory & Practice, 8(2), 647-680. KIRCAALİ İFTAR, G.; BİRKAN, B & UYSAL, A. (1997). Zihinsel Özürlü Çocuklara Kavram Öğretimi.Mesleki Eğitim Yayınları. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi. LEE, M.J. (1987). A Comparison of Open and Directed Teaching Styles on Creativityand Achıevement in Mathematical Concepts of Nursery School Children. Michigan: A Bell and Howell Information Company. ÖZYÜREK, M. (1987). Kavram Öğrenme ve Öğretme. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 16, 347- 366. ..........1983). Zihinsel yetersiz çocuklara giyinme becerilerinin kazandırılması. Uyanış, 9, 29–33. TUNCER, T. & ALTUNAY, B. (2004). Doğrudan Öğretim Modelinde Kavram Öğretimi. Ankara: Kök Yayıncılık. VAROL, N. (1992). Zihinsel Engelli Çocuklara Kırmızı, Sarı, Daire, Üçgen Uzun, Bir tane, İki Tane ve Kalın Kavramlarını Kazandırmada Açık Anlatım Yöntemiyle Sunulan Bireyselleştirilmiş Kavram Öğretim Materyalinin Etkililiği. Yayınlanmış Doktora Tezi, Anadolu Üniversitesi, Eskişehir. ……………. (2009). Zihinsel Engelli Çocuklara Tane Kavramının Açık Anlatım ve Basamaklandırılmış Yöntemle Sunulmasının Etkililiği. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi. ........ (1996)“ Beceri Öğretiminde İpuçlarının Kullanımı ve Sistematik Geri Çekimi”, Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1996, Ankara. ........ (1996). Beceri öğretim materyali geliştirme ve beceri öğretiminde ipuçlarının kullanımı. G. Ü. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 16(19), 35–46. …………(2005). Beceri öğretimi ve öz bakım becerilerinin kazandırılması. Ankara: Kök Yayıncılık. YILDIRIM-ALPTEKİN,S. (2000). Zihinsel Engelli Öğrencilere Renk ve Şekil Kavramlarının Açık Anlatım ve Basamaklandırılmış Yöntemle Sunulmasının Etkililiği. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

Dersin Sunulduğu Dil

Türkçe

Dersin İçeriği

Zihinsel beceriler, ayırt etme ve kavram düzeyi, ölçü aracı hazırlama, performans düzeyi belirleme, amaçların oluşturulması, açık anlatım yöntemiyle kavram sunumu, beceri çeşitleri,becerilerin kazanılma sıraları, beceride performans düzeyi belirleme, ileri ve tersine zincirleme yaklaşımlarına dayalı olarak amaçları oluşturma, ipucunun sistematik olarak çekilmesi işlem sürecinin kullanımı.

Değerlendirme

# Etkinlikler Adet Yuzde Katkısı Yarıyıl İci Etkinlik Yıl Sonu Etkinlik
90 Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri 1 40
91 Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri 1 60
1 Ara Sınav 1 60 1
5 Derse Katılım 14 20 1
54 Ev Ödevi 10 20 1
2 Final Sınavı 1 70 1
41 Proje Sunma 1 30 1

Ders İş Yükü Verisi

# Etkinlikler Adet Süresi(saat) Toplam İş Yükü(saat)
1 Ara Sınav 1 3 3
2 Final Sınavı 1 4 4
5 Derse Katılım 14 4 56
8 Rehberli Problem Çözümü 5 8 40
23 Proje Sunma 1 10 10
54 Ev Ödevi 10 4 40

Haftalık Ders İçeriği

Hafta Teorik Uygulama Laboratuar Ders Notları
1 Zihinsel becerilerin aşama sırası
2 Ayırt etme ve kavram düzeyindeki davranışlar
3 Ayırt etme ve kavram düzeyi için ölçü aracı hazırlama
4 Öğrencinin kavramda performans düzeyini belirleme
5 Kavram öğretimi için amaçların oluşturulması
6 Açık anlatım yöntemiyle kavram sunumu
7 Beceri çeşitleri -becerilerin kazanılma sıraları, beceri için ölçü aracı hazırlama
8 Ara Sınav
9 Beceri için ölçü aracı hazırlama
10 Beceride performans düzeyi belirleme
11 İleri ve tersine zincirleme yaklaşımlarına dayalı olarak amaçları oluşturma
12 İpuçları ve kullanımları
13 İpucunun sistematik olarak çekilmesi işlem sürecinin kullanımı
14 İpucunun sistematik olarak çekilmesi işlem sürecinin kullanımı

Dersin Öğrenme Çıktıları

# Öğrenme Çıktı Id Açıklama
1 1122113 Kavram ve beceri analizi yapar.
2 1140475 Kavram ve beceri için ölçü aracı geliştirir.
3 1196120 Kavram öğretim planı geliştirir
4 1121606 Beceri öğretim planı geliştirir

Bölüm Program Çıktıları

# Program Çıktı Id Açıklama
1 63386 Özel eğitim, öğretmenlik mesleği, genel kültür ve temel bilimlerle ilgili, en güncel bilgileri içeren ders kitapları, uygulama araç - gereçleri ve diğer bilimsel kaynaklarla desteklenen üst düzey bilgi ve becerilere sahiptir; bu bilgi ve becerileri mesleğinde ve günlük yaşantısında kullanır.
2 63387 Özel gereksinimli bireyler ile çalışma konusunda kendisini yeterli hisseder ve etkili iletişim kurar.
3 63388 Özel eğitim ve öğretmenlik mesleğiyle ilgili kavramları, fikirleri ve verileri, bilimsel yöntemlerle inceler ve değerlendirir, karmaşık problem ve konuları tanılar, analiz eder ve tartışır, bilimsel bulgular ve kanıtlara dayalı öneriler geliştirir.
4 63389 Öğrenmeyi öğrenme, öz-düzenleme, eleştirel düşünme, yaratıcı düşünme becerilerine sahiptir ve alanıyla ilgili çalışmaları bağımsız olarak yürütebilir.
5 63390 Özel eğitim ve öğretmenlik mesleğiyle ilgili uygulamalarda öngörülemeyen karmaşık durumlarla karşılaştığında sorumluluk alır ve çözüm üretmeye çalışır.
6 63391 Öğrencilerin tüm özelliklerini (ek özrünü, sağlık problemlerini(epilepsi nöbeti geçirdiğini, alması gereken ilaçları, vs..) ve ihtiyaçlarını bilir, yaşadığı çevrenin sosyo-kültürel ve ekonomik özelliklerini tanır.
7 63392 Özel eğitim ve öğretmenlik mesleğiyle ilgili bilgileri izleyip yeterli düzeyde anlayabilir ve meslektaşları ile iletişim kurabilecek düzeyde yabancı dil bilgisine sahiptir (“European Language Portfolio Global Scale”, Level B1).
8 63393 Özdeğerlendirme yaparak sürekli gelişim için çaba harcar. Yeni bilgi ve fikirlere açıktır, kendisini ve kurumunu geliştirmede etkin rol oynar. Mesleği ile ilgili mevzuatı (yasa, yönetmelik, genelge vb.), temel değer ve ilkeleri izleyerek bunlara uygun davranır.
9 63394 Öğretmen öğrencilerin gelişimini öğretime başlamadan önce yaptığı değerlendirme ile karşılaştırır, sonuçları veli ve yöneticilerle paylaşır, bu sonuca göre öğretim planını düzenler.
10 63357 Alanı ile ilgili öğretim programlarına ilişkin nasıl uyarlama ve desenleme yapabileceğini açıklar.
11 63363 Alanı ile ilgili öğretim planının öğelerini, kullanılan öğretim yöntem ve tekniklerinin neler olduğunu açıklar.
12 63364 Bilimsel bilginin üretimiyle ilgili yöntemlerin neler olduğunu açıklar.
13 63365 Özel eğitim, öğretmenlik mesleği, genel kültür ve temel bilimlerle ilgili, en güncel bilgileri içeren ders kitapları, uygulama araç - gereçleri ve diğer bilimsel kaynaklarla desteklenen üst düzey bilgileri tanımlar.
14 63366 Özel gereksinimli bireylerin ailelerine yönelik aile eğitimi programlarının ne olduğunu ve nasıl yapıldığını açıklar.
15 63372 Yaşadığı çevrenin sosyo-kültürel ve ekonomik özelliklerini tanımlar.
16 63358 Alanıyla ilgili ileri düzeyde bilgi kaynaklarını kullanır.
17 63362 Alanına katkıda bulunacak projeler geliştirir ve etkin olarak çalışır.
18 63367 Alanıyla ilgili karmaşık problem ve konuları tanılar, analiz eder ve tartışır, bilimsel bulgular ve kanıtlara dayalı öneriler geliştirir.
19 63384 Engellilere yönelik yapılan toplumsal çalışmalara katkıda bulunur ve gerektiğinde aktif olarak görev alır.
20 63368 Konu alanına ve öğrencilerin gereksinimlerine uygun grup ve bireysel çalışma materyalleri geliştirir.
21 63385 Alanıyla ilgili iş istihdamı sağlayacak girişimlerde bulunur.
22 63369 Öğrencilerin gelişim özelliklerini, bireysel farklılıklarını dikkate alarak uygun öğretim strateji, yöntem ve tekniklerini uygular.
23 63370 Özel gereksinimli bireylerin aileleri için aile eğitim programı hazırlayarak uygular.
24 63371 Özel gereksinimli bireylerin aileleri için aile eğitim programı hazırlayarak uygular.
25 63359 Verilen görev ve sorumlulukları yerine getirir.
26 63373 Grup etkinliklerine isteyerek katılır ve sorumluluk alır.
27 63374 Yetersiz olduğu durumlarda eleştirel düşünerek gereksinim duyduğu bilgilere ulaşır.
28 63375 Edindiği bilgi ve becerileri güncel olarak takip eder ve geliştirir.
29 63360 Özel gereksinimli bireylerin aileleri ile çalışırken etkili iletişim becerilerini kullanır.
30 63376 Alanıyla ilgili konularda ilgili kişi ve kurumlara gönüllü bilgilendirmeler yapar.
31 63377 Toplumsal ve evrensel olayları/gelişmeleri izler.
32 63378 Sanatsal ve kültürel etkinliklere etkin olarak katılır.
33 63379 Avrupa Bilgisayar Kullanma Lisansının ileri düzeyinde bilişim ve iletişim teknolojilerini kullanır.
34 63361 Demokrasi, insan hakları, toplumsal, bilimsel ve mesleki etik değerlere uygun davranır.
35 63380 Birey olarak ve alanıyla ilgili görev, hak ve sorumluluklarına ilişkin yasa yönetmelik ve mevzuata uygun davranır.
36 63381 Çevre koruma, iş güvenliği ve sosyal güvenlik konularında yeterli bilince sahiptir.
37 63382 Dış görünüm, tutum, tavır ve davranışları ile topluma örnek olur.
38 63383 Milli Eğitim Temel Kanunu’nda ifade edilen ulusal ve evrensel duyarlıkların bilincindedir.

Ögrenme Çıktı Matrisi

Program Çıktısı
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38
Öğrenme Çıktısı
1 3 5 5 4 4 5 5 3 5 4 3 4 3 5 4 4 4 4 3 2 5 5 5 4 3 4 1 5 5 4 5 4 5 5 5 5 3 5
2 4 5 4 3 5 5 3 4 5 3 3 4 4 5 5 4 5 3 5 4 4 5 4 4 4 4 3 5 5 4 5 4 5 4 5 5 3 4
3 4 3 5 3 5 5 3 4 5 4 4 4 4 5 5 4 5 4 5 4 4 5 4 3 5 4 4 5 5 5 5 4 5 4 4 5 3 5
4 4 3 5 4 5 5 4 5 5 4 4 4 4 5 5 3 5 3 5 5 5 5 3 3 4 4 5 5 5 5 4 3 5 4 4 5 3 5
* Katkı Düzeyi : 1 Çok düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 Çok yüksek