Ders Öğretim Planı

Ders Kodu Ders Adı Ders Türü Yıl Dönem AKTS
TİB752 Yazılı Kaynaklarına Göre Alevilik Bektaşilik 927003 1 1 6

Dersin Amacı

Öğrencilere Buyruklar, Vilâyetnâmeler, Makâlât, Hüsniye, Fazîletnâme, Kumru, Hadîkatu’s-Suadâ, Câvidânnâme, Şerhu Hutbeti’l-Beyân ve Kitâb-ı Cebbâr Kulu gibi Anadolu Aleviliğinin yazılı kaynakları ile bu kaynaklarda sunulan Alevî/Bektaşî anlayışı anlama becerisini kazandırmaktır.

Dersin Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri

Prof. Dr. Harun YILDIZ

Ön Koşul Dersleri

Yok

Önerilen Diğer Hususlar

Yok

Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar

Buyruk, (Der. Sefer Aytekin), Ank., 1958. Buyruk İmam Cafer-i Sadık Buyruğu, (Haz. Fuat Bozkurt), İst., 2006. Bisâtî, Şeyh Sâfî Buyruğu, (Haz. Ahmet Taşğın), Ank., 2003. Vilâyet-nâme Manâkıb-ı Hünkâr Hacı Bektâş-ı Velî, (Haz. Abdülbaki Gölpınarlı), İnkılap Kitabevi, İst., 1995. Hacı Bektaş Velî, Makâlât, (Haz. Esad Coşan), Ank., 1996. Şeyh Safiyeddîn Erdebîlî, Makâlât Şeyh Safi Buyruğu, (Haz. Sönmez Kutlu, Nizamettin Parlak), İst., 2008. Hacı Bektaş Velî, Fatiha Tefsiri, (Haz. Hüseyin Özcan), İst., 2008. Hacı Bektaş Velî, Besmele Tefsiri, (Hz. Hamiye Duran), Ank., 2007. Hacı Bektaş Velî, Kırk Hadis, (Haz. Nurgül Özcan), İst., 2010. Hüsniye, (Haz. Ali Toprak), İst., 1997. Yemînî, Hz. Ali’nin Faziletnamesi, (Çev. Abbas Altınkaş, Yay. Adil Ali Atalay). Gülzâr Hüseynî Kamerî, Kumru Kenzü’l-Mesaib, İst., 1961. Fuzûlî, Mehmed, Saadete Ermişlerin Bahçesi, (Sad. Yıldız Özkan), İst., 2000. Seyyid Hüseyin b. Seyyid Gaybî, Şerhu Hutbeti’l-Beyân, (Haz. M. Saffet Sarıkaya), Isparta, 2004. Abdurrahman Güzel, Abdal Mûsâ Velâyetnâmesi, Ank., 1999. Abdurrahman Güzel, Kaygusuz Abdal Menâkıbnâmesi, Ank., 1999. Üveysilikten Bektaşiliğe Kitab-ı Cebbâr Kulu, (Haz. Hasan Yüksel, Saim Savaş), Sivas 1997. Vîrânî Baba, İlm-i Câvidân, (Haz. Osman Eğri), Ank.,2008. Fütüvvetnâme-i Ca’fer Sâdık, (Haz. M. Saffet Sarıkaya), İst., 2008. Erkânnâme I, (Haz. Doğan Kaplan), Ank, 2007. Otman Baba Velayetnamesi, (Haz. Filiz Kılıç vd.), Ank., 2007. Abdülbâki Gölpınarlı, Alevî Bektaşî Nefesleri, İst., 1992. A. Yaşar Ocak, Bektaşî Menâkıbnâmelerinde İslam Öncesi İnanç Motifleri, İst., 1983. A. Yaşar Ocak, Kültür Tarihi Kaynağı Olarak Menâkıbnâmeler, Ank., 1997. Doğan Kaplan, Yazılı Kaynaklarına Göre Alevîlik, Ank., 2010. İlyas Üzüm, Kültürel Kaynaklarına Göre Alevîlik, İst., 2002. Ethem Ruhi Fığlalı, Türkiye’de Alevilik Bektaşilik, İzmir, 2006. Sönmez Kutlu, Alevîlik-Bektaşîlik Yazıları, Ankara, 2006.

Staj Durumu

Yok

Dersin İçeriği

Anadolu Aleviliğinin yazılı kaynakları / Kızılbaşlığın kaynağı olarak Buyruklar ve Buyrukların kökeni / Buyrukların içeriği ve Buyruklardaki mezhepsel unsurlar / Buyruklarda sufîlik ve dört kapı kırk makam anlayışı / Menâkıbnâme/Vilâyetnâmeler ve Hacı Bektaş Vilâyetnâmesi / Makâlât ve Makâlât’ta sunulan Alevîlik / Hüsniye ve Hüsniye’de sunulan Alevilik / Fazîletnâme ve Fazîletnâme’de sunulan Alevîlik / Kumru ve Kumru’da sunulan Alevîlik / Hadîkatu’s-Suadâ ve eserde sunulan Alevîlik / Câvidânnâme ve eserde sunulan Alevîlik / Şerhu Hutbeti’l-Beyân ve eserde sunulan Alevîlik / Kitâb-ı Cebbâr Kulu ve eserde sunulan Alevîlik.

Değerlendirme

# Etkinlikler Adet Yuzde Katkısı Yarıyıl İci Etkinlik Yıl Sonu Etkinlik
90 Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri 0 40
91 Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri 0 60
1 Ara Sınav 1 70 1
31 Ödev Problemleri için Bireysel Çalışma 1 30 1
2 Final Sınavı 1 100 1

Ders İş Yükü Verisi

# Etkinlikler Adet Süresi(saat) Toplam İş Yükü(saat)
1 Ara Sınav 1 3 3
2 Final Sınavı 1 3 3
5 Derse Katılım 13 3 39
27 Makale Yazma 3 10 30
31 Ödev Problemleri için Bireysel Çalışma 15 5 75

Haftalık Ders İçeriği

Hafta Teorik Uygulama Laboratuar Ders Notları
1 Anadolu Aleviliğinin yazılı kaynakları
2 Kızılbaşlığın kaynağı olarak Buyruklar ve Buyrukların kökeni
3 Buyrukların içeriği ve Buyruklardaki mezhepsel unsurlar
4 Buyruklarda sufîlik ve dört kapı kırk makam anlayışı
5 Menâkıbnâme/Vilâyetnâmeler ve Hacı Bektaş Vilâyetnâmesi
6 Makâlât ve Makâlât’ta sunulan Alevîlik
7 Hüsniye ve Hüsniye’de sunulan Alevilik
8 Ara Sınav
9 Fazîletnâme ve Fazîletnâme’de sunulan Alevîlik
10 Kumru ve Kumru’da sunulan Alevîlik
11 Hadîkatu’s-Suadâ ve eserde sunulan Alevîlik
12 Câvidânnâme ve eserde sunulan Alevîlik
13 Şerhu Hutbeti’l-Beyân ve eserde sunulan Alevîlik
14 Kitâb-ı Cebbâr Kulu ve eserde sunulan Alevîlik
15
16

Dersin Öğrenme Çıktıları

# Öğrenme Çıktı Id Açıklama
1 1198304 Dersi alan öğrenciler, Buyruk, Vilâyetnâme, Makâlât, Hüsniye, Fazîletnâme gibi Anadolu Aleviliğinin yazılı kaynaklarında sunulan Alevî/Bektaşî anlayışını sağlıklı bir şekilde analiz eder.
2 1199946 Dersi alan öğrenciler, Alevilik-Bektaşilik gibi Türkiye tarihinin önemli bir gerçeğinin doğuş ve gelişimi ile temel özellikleri hakkında doğru ve sağlıklı bilgiler elde ederler.
3 1203677 Dersi alan öğrenciler, İslam kültür tarihi içerisinde ortaya çıkan mezhep hareketlerinin yerini sağlıklı bir şekilde değerlendirip meselelere daha geniş bir perspektiften bakma becerisi kazanırlar.
4 1209943 Dersi alan öğrenciler, İslam düşünce tarihinde ortaya çıkan farklılıkları birer zenginlik olarak algılarlar.
5 1210337 Dersi alan öğrenciler, mezheplerin doğuş sebepleri ile belli başlı özelliklerini analiz etme becerisi kazanırlar.

Bölüm Program Çıktıları

# Program Çıktı Id Açıklama
1 67668 Alanına ait klasik ve güncel literatürü tanıma, okuyup anlama ve yorumlayabilme.
2 67669 Kaynak dillerdeki (Arapça, Farsça ve Osmanlıca ) metinleri inceleyebilme ve onlardan yararlanabilme.
3 67671 Alana ait metodolojiyi kavrama ve doğru kullanabilme ,
4 67679 Araştırma konusunun tespiti, araştırılması, yazılması ve değerlendirilmesi aşamasında mesleki etik ve sorumluluk bilinci içersinde davranabilme.
5 67670 Alana ait bilgilerin sahihliğini ve kaynak değerini tespit edebilme.
6 67678 Alana ait bilim dalları kapsamında disiplinler arası çalışma yapabilme.
7 67673 Alana ait tarihsel gelişimi ve aşamaları kavrama.
8 67672 Alana ait sorunları tespit edebilme,
9 67675 Alana ait terminolojiyi anlama ve doğru kullanabilme.
10 67674 Alana ait mesleki formasyonu kazanma ve bilgiyi yerinde kullanabilme ve yeni oluşumlara uyarlayabilme ,
11 67677 Yazılı ve sözlü bilimsel sunum yapabilme.
12 67676 Bilimsel yöntemlere uygun olarak yazı yazabilme,

Ögrenme Çıktı Matrisi

Program Çıktısı
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
Öğrenme Çıktısı
1 4 4 5 4 4 4 5 4 4 4 4 4
2 4 4 5 4 4 4 3 4 4 4 5 4
3 4 4 4 4 5 5 4 5 4 4 5 4
4 5 5 4 4 4 4 4 4 4 5 4 5
5 3 4 4 4 4 4 4 4 4 5 4 5
* Katkı Düzeyi : 1 Çok düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 Çok yüksek