Ondokuz Mayıs Üniversitesi Bilgi Paketi - Ders Kataloğu

Ders Öğretim Planı

Ders KoduDers AdıDers TürüYılYarıyılAKTS
TDE301 Eski Türk Edebiyatı (Gazel)-I 927006 3 5 5
Dersin Seviyesi
Lisans
Dersin Amacı
Öğrencilerin gazelin tarihsel süreçteki gelişimi, ön ve arka yapı özellikleri vs. hakkında bilgi ve birikim sahibi olmalarını sağlamak. Öğrencilerin şiirsel metinlerle sağlıklı iletişim kurabilemelerine katkı sağlamak. Öğrencilerin bir gazeli çözümleme noktasında bilgi, birikim ve deneyim sahibi olmalarını sağlamak.
Dersin Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Doç.Dr.Yavuz Bayram
Öğrenme Çıktıları
  1. Öğrenciler, bir gazeli çözümleme noktasında bilgi, birikim ve deneyim sahibi olurlar.
  2. Öğrenciler, şiirsel metinlerle daha sağlıklı iletişim kurabilirler.
  3. Öğrenciler gazelin tarihsel süreçteki gelişimi, ön ve arka yapı özellikleri vs. hakkında bilgi ve birikim sahibi olurlar.
Öğrenim Türü
Birinci Öğretim
Ön Koşul Dersleri
-
Önerilen Diğer Husular
Dersi alan öğrencilerin gazelle ilgili birikimlerine ve bakış açılarına katkıda bulunabilmek amacıyla, gazel eksenli en az 50 beyit ezberlemeleri sağlanacak.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
A.Atillâ Şentürk ve Ahmet Kartal, Eski Türk Edebiyatı Tarihi, Dergâh Yay., İstanbul 2004.
A.Atillâ Şentürk, “Zâtî’nin Bir Gazeli ve Düşündürdükleri”
Ahmet Mermer vd., Üniversiteler İçin Eski Türk Edebiyatına Giriş, Akçağ Yay., Ankara 2007.
Ahmet Talat Onay, Açıklamalı Divan Şiiri Sözlüğü, (Haz.Cemal Kurnaz), Birleşik, Ankara 2007.
Cem Dilçin, Yeni Tarama Sözlüğü, TDK, Ankara 1983.
Cem Dilçin, “Divan Şiirinde Gazel”, Türk Dili Türk Şiiri Özel Sayısı (Divan Şiiri)
Cem Dilçin, “Gazel Şerhi Örnekleri”, Türk Dili Türk Şiiri Özel Sayısı (Divan Şiiri)
Cihan Okuyucu, “Bir Gazel Şerhi”
Bayram Yavuz, Coşkun Menderes ve Öbek Ali İhsan, Klâsik Çağlar Boyunca Gazel Şerhleri, Kriter Yay., İstanbul 2009.
Emine Yeniterzi, “Divan Şiirinde Gazel Redifli Gazeller”
Enfel Doğan ve Fatih Tığlı, “Sultan Reşad'ın Çanakkale Gazeli ve Bu Gazele Yazılan Tahmisler”
Fahir İz, Eski Türk Edebiyatında Nazım, C.1, Akçağ Yay., Ankara 1995.
Ferit Devellioğlu, Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lügat, Aydın Kitabevi, Ankara 2009.
Halûk İpekten, Eski Türk Edebiyatı Nazım Şekilleri ve Aruz, Dergâh Yay., İstanbul 1994.
İskender Pala, Ansiklopedik Dîvân Şiiri Sözlüğü, KTB, Ankara1989.
İskender Pala, Müstesnâ Güzeller, Ötüken, İstanbul 1997.
İsmail Parlatır, Osmanlı Türkçesi Sözlüğü, Yargı, Ankara 2006.
Mehmet Kanar, Farsça-Türkçe Sözlük, Say, İstanbul 2008.
Nihad Sami Banarlı, Resimli Türk Edebiyatı Tarihi I, MEB Yay., İstanbul 1971.
Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Dersin Sunulduğu Dil
Türkçe
Staj Durumu
Dersin İçeriği
Arap ve İran Edebiyatında gazel ve tarihi gelişimi. Türk edebiyatında gazel (kronolojik süreç). Gazelin biçimsel ve içerik açısından değerlendirilmesi (kuramsal bilgi). Hurûfîlik ve Türkî-i Basit cereyanı. 16. yüzyıla kadar olan süreçten seçilecek örnek gazellerin incelenmesi.
Haftalık Ders İçeriği
Hafta Teorik Uygulama Laboratuar
1.Derste yararlanılabilecek kaynaklar. Arap ve İran Edebiyatında gazel ve tarihi gelişimi. Türk edebiyatında gazel (kronolojik süreç).
2.Bir gazelin doğru ve bütün yönleriyle anlaşılması için gerekli bilgi ve birikim. Eski Türk edebiyatıyla ilgili kaynaklar/güncel kaynaklar/şairlerin ilhâm kaynakları. Gazelin biçimsel ve içerik açısından değerlendirilmesi (kuramsal bilgi).
3.Bir gazelin doğru ve bütün yönleriyle anlaşılması için gerekli bilgi ve birikim: Osmanlı Türkçesi, eski Türk edebiyatında yaygın benzetmeler/mazmunlar, aruz, edebî sanatlar. Örnek metinlerden tespitler.
4.Gazelle ilgili beyitlerin incelenmesi.
5.Hoca Dehhânî ve "olur" redifli gazeli.Kadı Burhaneddîn ve "andın öleyüm" gazeli.
6.Seyyid Nesîmî ve "... göçer/...geçer" matllı gazeli.
7.Ara sınav/değerlendirme.
8.Ahmedî ve "gözlerün" redifli gazeli.Şeyhî ve "gelür gider" redifli gazeli.
9.Padişah şairler.Avnî ve "güç" redifli gazeli.Cem ve "olacakdur" redifli gazeli.
10.Ahmed Paşa ve "bildük" redifli gazeli.Ahmed Paşa'nın "revâne" redifli gazeli.
11.Hanım divan şairleri.Mihrî ve "ne dirsün" redifli gazeli.
12.Necâtî ve "garîb" redifli gazeli.Necâtî'nin "gayrı" redifli gazeli.
13.Mesîhî ve "bana" redifli gazeli.Ahmed-i Dâ'î ve "hak içün" redifli gazeli.
14.Türkî-i Basît akımı.Zâtî ve "hazer it" redifli gazeli.Fuzûlî ve "bah" redifli gazeli.
Değerlendirme
Yarıyıl (Yıl) İçi EtkinlikleriAdetKatkı (%)
Ara Sınav1100
Toplam100
Yarıyıl (Yıl) Sonu EtkinlikleriAdetKatkı (%)
Final Sınavı00
Toplam0
Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri40
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri60
Toplam100
İş Yükü Hesaplaması
EtkinliklerAdetSüresi(saat)Toplam İş Yükü(saat)
Ara Sınav144
Final Sınavı188
Derse Katılım14228
Rehberli Problem Çözümü14228
Ödev Problemleri için Bireysel Çalışma3927
Ev Ödevi155
Toplam100